تلمبه

    به كمك تلمبه ها سيالات (يعني گاز ها مثل هوا و مايعات مثل آب و روغن) را مي توان به كشور هاي ديگر منتقل نمود يا ماشين ها را به كار انداخت. به عنوان مثال، دكل حفاري تلمبه اي دارد كه با افزايش فشار نفت، آن را به سطح زمين آورده و به مخازن بزرگ ارسال مي كند.

 علاوه بر افزايش فشار، تلمبه ها براي انتقال گازها يا مايعات از طريق لوله ها نيز مورد استفاده قرار مي گيرند (مثلاً براي باد كردن چرخ ها و پر كردن مخازن سوخت). ماشين ها تلمبه هايي دارند كه سوخت را به موتور و روغن و آب سرد كننده را به اطراف آن مي فرستد. برخي تلمبه هاي مايعات در ابتدا فشار را كاهش داده و مايع را به سمت خود مي كشند و سپس با افزايش فشار آن را به خارج مي رانند.

پمپ چگونه كار مي كند؟

    بسياري از پمپ ها قسمت چرخاني دارند كه گازها يا مايعات را فشرده نموده و به حركت در مي آورند. تلمبه بنزين در ايستگاه هاي پمپ بنزين داراي پره هاي گرداني هستند كه بنزين را از مخازن زير زميني بالا آورده و به ماشين انتقال مي دهند.
 قسمت گردان شكاف هايي دارد كه در آن پره ها به شكل كشويي حركت مي كنند. يك موتور الكتريكي چرخ گردان را به چرخش در مي آورد و پره ها به سمت بيرون حركت مي كنند و ديواره محفظه را به يك سري قسمت (كه اندازه شان در حال تغيير است) تقسيم مي كند.
 در ورودي تلمبه، قسمت ها بزرگ مي شوند تا بنزين را مكش كنند. وقتي چرخ به چرخشش ادامه مي دهد، اين قسمت ها بنزين را حول محفظه به چرخش در مي آورند. آنها بنزين را فشرده و به بيرون مي رانند و سپس از طريق لوله به بيرون منتقل مي شود.

پمپ دستي

    تامين آب ما وابسته به تلمبه هايي است كه آب را از مخازن يا رودخانه ها به سمت خانه ما انتقال مي دهند. ممكن است منابع آب تلمبه هايي داشته باشند كه آب را به مخازن مرتفع بالا برده و سپس از آنجا براي تمام خانه ها توزيع كنند.
 پمپي بسازيد كه آب را از مخزني به مخزن ديگر منتقل كند. اين وسيله شير ورودي و شير خروجي دارد كه باعث مي شود آب در يك جهت جريان يابد.
توصيه مي شود براي اين فعاليت پژوهشي اولياء محترم نيز كمك كنند.

       آنچه شما نياز دارد:

سوهان گرد، ٣ ظرف پلاستيكي به قطر تقريبي ١٢ سانتيمتر، ٣٠ سانتيمتر لوله پلاستيكي انعطاف پذير، ٩٠ سانتيمتر لوله پلاستيكي انعطاف پذير كه محكم داخل لوله پهن تر گنجانده شود، روغن جامد (گريس)، بادكنك بزرگ، چسب نواري، خط كش، ٢ ساچمه كه آزادانه در لوله پهن حركت كند اما از لوله باريك عبور نكند.

    ١- دو لوله نازك ٥ سانتيمتري و دو لوله ٤٠ سانتيمتري ببريد. يك برش اريب در يكي از لوله هاي كوتاه و يكي از لوله هاي بلند ايجاد كنيد. هر دو طرف هر لوله را گريس بزنيد.

    ٢- دو لوله پهن به طول ١٥ سانتيمتر ببريد. دو دريچه همانند شكل زير بسازيد. هر دريچه مشتمل بر يك لوله نازك بلند و كوتاه است كه يكي از آنها برش اريب خورده است.

    ٣- به كمك چاقو، دو سوراخ در دو طرف ظرف پلاستيكي ايجاد كنيد. با سوهان دو سوراخ را بزرگ كنيد تا دقيقاً لوله هاي نازك با فشار داخل آنها شده و نسبت به آن آب بندي شود.

    ٤- سوراخ هاي داخل ظرف را با روغن جامد گريس كاري كنيد تا كاملاً هوا گيري شود (اصطلاحا آب بندي شود). با فشار لوله نازك را در هر طرف سوراخ ظرف وارد كنيد. سر تنگ بادكنك را بريده و دور بياندازيد. باقيمانده بادكنك را محكم روي ظرف بكشيد. با نوار چسب آن را محكم ببنديد.

    ٥- طرف برش اريب خوردۀ لوله نازك كه وارد ظرف شده است، دريچه ورودي مي باشد. انتهاي لوله ورودي (كه به اين دريچه وصل است) را داخل ظرف پر از آبي قرار دهيد. انتهاي لوله ديگر را در ظرف خالي كه در ارتفاعي نسبت به ميز قرار دارد بگذاريد- بدين ترتيب تلمبه نه تنها مايع را جابجا مي كند بلكه آن را به ارتفاع بالاتري نيز منتقل مي نمايد.

 

    ٦- تلمبه كردن را با فشار دادن روي بادكنك (با مشت) شروع كنيد. پس از چند ثانيه بادكنك را رها كنيد و منتظر بمانيد تا آب و هوا وارد ظرف وسطي شود. سپس بادكنك را مجدداً فشار دهيد. اين كار را آنقدر تكرار كنيد تا آب وارد ظرف خالي شود. مطمئن شويد كه همواره انتهاي لوله ورودي در زير آب و لوله خروجي روي آب قرار گيرد.

نمونه اي از كاربرد پمپ فوق را در مدل سازي زير مي بينيد. اين يك تفنگ آب پاش است و شما با تقه زدن بر روي آن مي توانيد آن را به كار اندازيد.

در تفنگ ديگري نيز اين مكانيزم بكار رفته است. به نحوه حركت ساچمه ها توجه كنيد. براي بكار انداختن تفنگ بر روي ماشه آن تقه بزنيد.